رسالۀِ نورڭ حقيقتى و شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى، بو زمان و زمينده او شدّتلى إحتياجڭ يوزينى كندينه چويرمش. بنم شخصمڭ -خدمت إعتباريله بيڭدن بر حصّهسى آنجق بولونديغى حالده- او خارقه حقيقتڭ و او خالص مخلص شخصيتڭ بر ممثّلى ظن ايدوب او توجّهى گوسترييورلر. گرچه بو توجّه هم بڭا ضرر، هم آغير گلييور. هم ده حقّم اولماديغى حالده حقيقتِ نوريهنڭ و شخصيتِ معنويهسنڭ حسابنه سكوت ايدوب او معنوى ضررلره راضى اولوردم.
حتّى إمامِ على (رض) و غوثِ أعظم (قس) گبى بعض أوليانڭ إلهامِ إلٰهى ايله بو زمانمزده قرآنِ حكيمڭ معجزۀِ معنويهسنڭ بر آيينهسى اولان رسالۀِ نورڭ حقيقتنه و خالص طلبهلرينڭ شخصِ معنويسنه إشارتِ غيبيه ايله خبر ويردكلرى ايچنده بنم أهمّيتسز شخصمى او حقيقته خدمتم جهتيله نظره آلمشلر.
تر. ٥٧٥
عادى، مفلس شخصمه قارشى مدح و ثنالرينى، أصل مال صاحبى و بر معنوى معجزۀِ قرآنيه اولان رسالۀِ نوره و خاص شاكردلرينڭ شخصيتِ معنويهسنه چويرييوردم. بنم حدّمدن يوز درجه زياده حصّه ويرييورسڭز دييه، بر جهتده خاطرلرينى قيرييوردم.
ش. ٤٥٢
بنم شخصمڭ أهمّيتسزلگنى، إهانتلر و تضييقلرله، تجربهلرله گوستروب، بيڭلر درجه شخصمدن أهمّيتلى اولان نورلرڭ قوّتلى درسلرينى و شاكردلرينڭ صارصيلماز و صوصماز شخصِ معنويلرينى نظره آلمايوب گويا أهمّيت ويرمييورلر. حالبوكه اونڭ أهمّيتندن تيترهيورلر كه، او قبّهلرى حبّه گوسترمك ايستهيورلر.
تر. ٥٩٥
بو زمان، جماعت زمانيدر. فردى شخصلرڭ دهاسى، نه قدر خارقه ده اولسهلر، جماعتڭ شخصِ معنويسندن گلن دهاسنه قارشى مغلوب دوشهبيلير. اونڭ ايچون، او مبارك قارداشمڭ يازديغى گبى، عالمِ إسلامى بر جهتده تنوير ايدهجك و قدسى بر دهانڭ نورلرى اولان بر وظيفۀِ ايمانيه؛ بيچاره، ضعيف، مغلوب، حدسز دشمنلرى و اونى إهانتله، حقارتله چوروتمهيه چاليشان معنّد خصملرى بولونان بر شخصه يوكلنمز. يوكلنسه، او قصورلى شخص إهانت ضربهلريله دشمنلرى طرفندن صارصيلسه؛ او يوك دوشر، طاغيلير.
تر. ٤٨٦
بو دفعه يازديغى مكتوبده، حدّمدن بيڭ درجه زياده حسنِ ظنّنه إستنادًا، بر حقيقت صورويور. رسالۀِ نورڭ شخصِ معنويسنڭ غايت أهمّيتلى و قدسى وظيفهسنى و خلافتِ نبوّتڭ ده غايت علوى وظيفهلرندن بر وظيفهسنى بنم عادى شخصمده، استادى نقطهسندن بر جلوهسنى گورديگندن، بڭا او خلافتِ معنويهنڭ بر مظهرى نظريله باقمق ايستهيور.
أوّلا: باقى بر حقيقت، فانى شخصيتلر اوستنه بنا ايديلمز. ايديلسه، حقيقته ظلمدر. هر جهتله كمالده و دوامده بولونان بر وظيفه، چورومگه و چوروتولمگه معروض و مبتلا شخصيتلرله باغلانماز؛ باغلانسه، وظيفهيه أهمّيتلى ضرردر.
تر. ٤٨٥
بو زمان جماعت زمانيدر. أهمّيت و قيمت، شخصِ معنوىيه گوره اولور. مادّى و فردى و فانى شخصڭ ماهيتى نظره آلينماملى. خصوصًا بنم گبى بر بيچارهنڭ قيمتندن بيڭ درجه زياده أهمّيت ويرمكله، بر بطمانى قالديرميان ضعيف اوموزينه، بيڭلر بطمان آغيرلغى يوكلنسه آلتنده أزيلير.
ق. ٦
بو زمان أهلِ حقيقت ايچون، شخصيت و أنانيت زمانى دگل. زمان، جماعت زمانيدر. جماعتدن چيقان بر شخصِ معنوى حكم ايدر و طيانهبيلير. بيوك بر حوضه صاحب اولمق ايچون بر بوز پارچهسى حكمندهكى أنانيت و شخصيتنى، او حوضه آتمقدر و أريتمك گركدر. يوقسه او بوز پارچهسى أرير، ضايع اولور؛ او حوضدن ده إستفاده ايديلمز.
ق. ١٤٣
فاش ايتمك خاطريمه گلمهين بر سرّى، فاش ايتمگه مجبور اولدم. شويله كه:
رسالۀِ النورڭ شخصِ معنويسى و او شخصِ معنوىيى تمثيل ايدن خاص شاكردلرينڭ شخصِ معنويسى “فريد” مقامنه مظهر اولدقلرى ايچون، دگل خصوصى بر مملكتڭ قطبى، بلكه -أكثريتِ مطلقه ايله- حجازده بولونان قطبِ أعظمڭ تصرّفندن خارج اولديغنى.. و اونڭ حكمى آلتنه گيرمگه مجبور دگل. هر زمانده بولونان ايكى إمام گبى، اونى طانيمغه مجبور اولمايور. بن أسكيده رسالۀِ النورڭ شخصِ معنويسنى، او إماملردن بريسنى ظن ايدييوردم.
شيمدى آڭلايورم كه؛ غوثِ أعظمده قطبيت و غوثيتله برابر «فرديت» دخى بولونديغندن، آخر زمانده شاكردلرينڭ باغلانديغى رسالۀِ النور، او فرديت مقامنڭ مظهريدر.
بو گيزلنمگه لايق اولان بو سرِّ عظيمه بناءً، مكّۀِ مكرّمهده دخى (فرضِ محال اولارق) رسالۀِ النورڭ عليهنده بر إعتراض قطبِ أعظمدن دخى گلسه؛ رسالۀِ النور شاكردلرى صارصيلمايوب، او مبارك قطبِ أعظمڭ إعتراضنى إلتفات و سلام صورتنده تلقّى ايدوب، توجّهنى ده قزانمق ايچون، مدارِ إعتراض نقطهلرى او بيوك استادلرينه قارشى ايضاح ايتمك، أللرينى اوپمكدر.
ق. ١٩٦
حياتِ قلبى و روحىيه مدار اولان معرفتِ إلٰهيه و محبّتِ ربّانيه و عبوديتِ سبحانيه و مرضياتِ رحمانيه جهتيله بو دنيادهكى فانى عمر، باقى بر عمرى تضمّن ايدر و أبدى و باقى بر عمرى إنتاج ايدر و باقى و لا يموت بر عمر حكمنه گچر.
أوت باقئِ حقيقينڭ محبّت، معرفت، رضاسى يولنده بر ثانيه، بر سنهدر. أگر اونڭ يولنده اولمازسه، بر سنه بر ثانيهدر. بلكه اونڭ يولنده بر ثانيه، لا يموتدر، چوق سنهلردر. و دنيا جهتنده أهلِ غفلتڭ يوز سنهسى، بر ثانيه حكمنه گچر.
ل. ١٦
أى إنسانلر! فانى، قيصه، فائدهسز عمريڭزى؛ باقى، اوزون، فائدهلى، ميوهدار ياپمق ايستر ميسڭز؟ مادام ايستهمك إنسانيتڭ إقتضاسيدر، باقئِ حقيقينڭ يولنه صرف ايديڭز. چونكه باقىيه متوجّه اولان شى، بقانڭ جلوهسنه مظهر اولور.
مادام هر إنسان غايت شدّتلى بر صورتده اوزون بر عمر ايستر، بقايه عاشقدر و مادام بو فانى عمرى، باقى عمره تبديل ايدن بر چاره وار و معنًا چوق اوزون بر عمر حكمنه گچيرمك ممكندر. ألبته إنسانيتى سقوط ايتمهمش بر إنسان، او چارهيى آرايهجق و او إمكانى بِالفعله چويرمگه چاليشهجق و توفيقِ حركت ايدهجك.
ايشته او چاره بودر: اللّٰه ايچون ايشلهييڭز، اللّٰه ايچون گوروشوڭز، اللّٰه ايچون چاليشڭز. «للّٰهِ، لِوجه اللّٰه، لِاجلِ اللّٰه» رضاسى دائرهسنده حركت ايديڭز. او وقت سزڭ عمريڭزڭ دقيقهلرى، سنهلر حكمنه گچر.
ل. ١٧
«نه موطلى او آدمه كه، كندينى بيلوب حدّندن تجاوز ايتمز.» ناصل بر ذرّه جامدن، بر قطره صودن، بر حوضدن، دڭزدن، قمردن سيّارهلره قدر گونشڭ جلوهلرى وار. هر بريسى قابليتنه گوره گونشڭ عكسنى، مثالنى طوتويور و حدّينى بيلييور. بر قطره صو، كندى قابليتنه گوره «گونشڭ بر عكسى بنده واردر» دير. فقط «بن ده دڭز گبى بر آيينهيم» دييهمز.
اويله ده: أسماءِ إلٰهيهنڭ جلوهسنڭ تنوّعنه گوره، مقاماتِ أولياده اويله مراتب وار. أسماءِ إلٰهيهنڭ هر بريسنڭ بر گونش گبى قلبدن عرشه قدر جلوهلرى وار. قلب ده بر عرشدر، فقط «بن ده عرش گبىيم» دييهمز.
ايشته عبوديتڭ أساسى اولان، عجز و فقر و قصور و نقصنى بيلمك و نياز ايله درگاهِ الوهيته قارشى سجده ايتمگه بدل، ناز و فخر صورتنده گيدنلر؛ ذرّهجك قلبنى عرشه مساوى طوتار. قطره گبى مقامنى، دڭز گبى أوليانڭ مقاماتيله إلتباس ايدر. كندينى او بيوك مقاماته ياقيشديرمق و او مقامده كندينى محافظه ايتمك ايچون تصنّعاته، تكلّفاته، معناسز خودفروشلغه و بر چوق مشكلاته دوشر.
…
مدارِ نجات و خلاص، يالڭز إخلاصدر. إخلاصى قزانمق چوق مهمدر. بر ذرّه إخلاصلى عمل، بطمانلرله خالص اولميانه مرجّحدر. إخلاصى قزانديران حركاتندهكى سببى، صِرف بر أمرِ إلٰهى و نتيجهسى رضاىِ إلٰهى اولديغنى دوشونملى و وظيفۀِ إلٰهيهيه قاريشمهمالى.
هر شيده بر إخلاص وار. حتّى محبّتڭ ده إخلاص ايله بر ذرّهسى، بطمانلرله رسمى و اجرتلى محبّته ترجّح ايدر.
…
«بن محبّت اوزرينه بر رشوت، بر اجرت، بر مقابله، بر مكافات ايستهمييورم. چونكه مقابلنده بر مكافات، بر ثواب ايستهنيلن محبّت ضعيفدر، دوامسزدر.»
حتّى خالص محبّت، فطرتِ إنسانيهده و عموم والدهلرده درج ايديلمشدر. ايشته بو خالص محبّته تام معناسيله والدهلرڭ شفقتلرى مظهردر. والدهلر او سرِّ شفقت ايله، أولادلرينه قارشى محبّتلرينه بر مكافات، بر رشوت ايستهمدكلرينه و طلب ايتمدكلرينه دليل؛ روحنى، بلكه سعادتِ اُخرويهسنى ده اونلر ايچون فدا ايتمهلريدر. طاووغڭ بتون سرمايهسى كندى حياتى ايكن، ياوروسنى ايتڭ آغزندن قورتارمق ايچون -خسروڭ مشاهدهسيله- قفاسنى ايته قاپديرر.
ل. ١٣٢
بعض أمارهلرله بيلدم كه، گيزلى دشمنلريمز نورلرڭ قيمتنى دوشورمك فكريله سياست معناسنى خاطرلاتان مهديلك دعواسنى توهّم ايله گويا نورلر بوڭا بر آلَتدر دييه چوق أصلسز بهانهلرى آراشديرييورلر. بلكه بنم شخصمه قارشى بو إشكنجهلر، بو أوهاملرندن ايلرى گلييور. بن او گيزلى ظالم دشمنلره و اونلرى عليهمزده ديڭلهينلره ديرم:
حاشا! ثمّ حاشا!.. هيچ بر وقت بويله حدّمدن تجاوز ايدوب ايمان حقيقتلرينى شخصيتمه بر مقامِ شان و شرف قزانديرمغه آلَت ايتمديگمى بو يتمش بش، خصوصًا اوتوز سنهلك حياتم و يوز اوتوز نور رسالهلرى و بنم ايله تام آرقداشلق ايدن بيڭلر ذاتلر شهادت ايدرلر.
تر. ٥٩١
أوت، بن ناصل بو قيش ايچنده بهارى تمنّى ايدييورم و آرزو ايدييورم؛ فقط إراده ايدهمييورم، گتيرمگه تشبّث ايدهمييورم. اويله ده: حالِ عالمڭ صلاحنى تمنّى ايدييورم، دعا ايدييورم و أهلِ دنيانڭ إصلاحنى آرزو ايدييورم؛ فقط إراده ايدهمييورم، چونكه أليمدن گلمييور. بِالفعل تشبّث ايدهمييورم؛ چونكه نه وظيفهمدر، نه ده إقتدارم وار.
م. ٦٩
إنسانلرڭ أڭ بيوك ظلملرندن برى ده شودر كه: بيوك بر جماعتڭ مساعيسنه ترتّب ايدن حسناتى إنتاج ايدن ثمراتى، بر شخصه إسناد و اوڭا مال ايدرلر. بو ظلمده بر شركِ خفى واردر. چونكه بر جماعتڭ جزءِ إختياريسيله كسب ايتدكلرى محصولاتى بر شخصه عطف ايتمك، او شخصڭ ايجاد درجهسنده خارق العاده بر قدرته مالك اولديغنه دلالت ايدر. حتّى أسكى يونانيلرڭ و وثنيلرڭ إلٰههلرى، بويله ظالمانه تصوّراتِ شيطانيهنڭ محصوليدر.
مث. ٨٧
غافل اولان إنسان، كندى وظيفهسنى ترك ايدر، اللّٰهڭ وظيفهسيله مشغول اولور. أوت إنسان، غفلتدن طولايى إقتدارى داخلنده قولاى اولان عبوديت وظيفهسنڭ تركيله، ضعيف قلبيله ربوبيت وظيفۀِ ثقيلهسنڭ آلتنه گيرر، آلتنده أزيلير. و عين زمانده بتون إستراحتنى غائب ايتمكله عاصى، شقى، خائن آدملرڭ پارتيسنه داخل اولور.
مث. ٢٢٤
* * *
(أوّلجه، حياتِ دنيويهيى حياتِ اُخرويهيه ترجيح ايتمگه دائر يازيلان ايكى پارچهيه تتمّهدر)
بو عجيب عصرڭ حياتِ دنيويهيى آغيرلاشديرماسى و يشامق شرائطنى آغيرلاتماسى و چوق ايتمهسى و حاجاتِ غيرِ ضروريهيى، گورهنكله ترياكى و مبتلا ايتمكله حاجاتِ ضروريه درجهسنه گتيرمسيله، حياتى و ياشامايى، هركسڭ هر وقتده أڭ بيوك مقصد و غايهسى ياپمشدر. اونڭله حياتِ دينيه و أبديه و اُخرويهيه قارشى يا سد چكر ويا ايكنجى، اوچنجى درجهده بيراقير. بو خطاسنڭ جزاسى اولارق اويله دهشتلى بر توقات يدى كه، دنيايى باشنه جهنّم أيلدى.
ايشته بو دهشتلى مصيبتده، أهلِ ديانت دخى بيوك بر ورطهيه دوشويورلر و قسمًا آڭلامييورلر.
أزجمله: بن گوردم كه؛ أهلِ ديانت بلكه ده أهلِ تقوا بر قسم ذاتلر، بزمله غايت جدّى علاقهدارلق پيدا ايتديلر. او بر ايكى ذاتده گوردم كه؛ ديانتى ايستر و ياپمسنى سَور، تا كه حياتِ دنيويهسنده موفّق اولابيلسين، ايشى راست گلسين. حتّى طريقتى كشف و كرامت ايچون ايستر. ديمك آخرت آرزوسنى و دينى وظائفڭ اُخروى ميوهلرينى، دنيا حياتنه بر ديرسَك، بر باصامق گبى ياپييور. بيلمهيور كه، سعادتِ اُخرويه گبى سعادتِ دنيويهيه دخى مدار اولان حقائقِ دينيهنڭ فوائدِ دنيويهسى، يالڭز مرجّح (ترجيح ايديجى) و تشويق ايديجى درجهسنده اولابيلير. أگر علّت درجهسنه جيقسه و او عملِ خيرڭ ياپمهسنه سبب او فائده اولسه، او عملى إبطال ايدر؛ لا أقل إخلاصى قيريلير، ثوابى قاچار.
بو خسته و غدّار و بدبخت عصرڭ بلا و وباسندن و ظلم و ظلمتندن أڭ مجرّب بر قورتاريجى، رسالۀِ النورڭ ميزانلرى و موازنهلريله، نشر ايتديگى نور اولديغنى قرق بيڭ شاهد واردر. ديمك رسالۀِ النورڭ دائرهسنه ياقين بولونانلر، ايچنه گيرمزسه، تهلكه إحتمالى قويدر.
أوت (يَسْتَحِبُّونَ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا عَلَى الْاٰخِرَةِ) إشارتيله بو عصر، حياتِ دنيويهيى حياتِ اُخرويهيه، أهلِ إسلامه ده بيلهرك سوهرك ترجيح ايتديردى.
هم بيڭ اوچ يوز اوتوز درت (١٣٣٤) تاريخندن باشلايوب، اويله بر رژيم أهلِ إسلام ايچنه ده صوقولدى. أوت (عَلَى الْاٰخِرَةِ) جفر و أبجد حسابيله (١٣٣٣) ويا درت ايدهرك، عين وقتده أسكى حربِ عموميده إسلاميت دشمنلرى غلبه چالمقله، معاهده شرطلرينى، دنيايى دينه ترجيح رژيمى مبدئنه توافق ايدييور. ايكى اوچ سنه صوڭره بِالفعل نتيجهلرى گورولدى.
ق. ١٠٩
* * *
(بو مكتوب غايت أهمّيتليدر)
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
بوگونلرده قرآنِ حكيمڭ نظرنده ايماندن صوڭره أڭ زياده أساس طوتولان تقوا و عملِ صالح أساسلرينى دوشوندم. تقوا، منهياتدن و گناهلردن إجتناب ايتمك؛ و عملِ صالح، أمر دائرهسنده حركت و خيرات قزانمقدر. هر زمان دفعِ شر، جلبِ نفعه راجح اولمقله برابر؛ بو تخريبات و سفاهت و جاذبهدار هوسات زماننده بو تقوا اولان دفعِ مفاسد و تركِ كبائر اُسّ الأساس اولوب، بيوك بر رجحانيت كسب ايتمش.
بو زمانده تخريبات و منفى جريان دهشتلنديگى ايچون، تقوا بو تخريباته قارشى أڭ بيوك أساسدر. فرضلرينى ياپان، كبيرهلرى ايشلهمهين، قورتولور. بويله كبائرِ عظيمه ايچنده عملِ صالحڭ إخلاصله موفّقيتى پك آزدر. هم آز بر عملِ صالح، بو آغير شرائط ايچنده چوق حكمندهدر.
هم تقوا ايچنده بر نوع عملِ صالح وار. چونكه بر حرامڭ تركى واجبدر. بر واجبى ايشلهمك، چوق سنّتلره مقابل ثوابى وار. تقوا، بويله زمانلرده، بيڭلر گناهڭ تهاجمنده بر تك إجتناب، آز بر عملله، يوزر گناه تركنده، يوزر واجب ايشلنمش اولويور. بو أهمّيتلى نقطه نيتيله، تقوا ناميله و گناهدن قاچنمق قصديله، منفى عبادتدن گلن أهمّيتلى أعمالِ صالحهدر.
رسالۀِ النور شاكردلرينڭ بو زمانده أڭ مهم وظيفهلرى، تخريباته و گناهلره قارشى تقوايى أساس طوتوب طاورانمق گركدر. مادام هر دقيقهده، شيمديكى طرز حياتِ إجتماعيهده يوز گناه إنسانه قارشى گلييور؛ ألبته تقوا ايله و نيتِ إجتناب ايله يوز عملِ صالح ايشلهمش حكمندهدر. معلومدر كه؛ بر آدمڭ بر گونده خراب ايتديگى بر سرايى، يگرمى آدم يگرمى گونده ياپاماز و بر آدمڭ تخريباتنه قارشى يگرمى آدم چاليشمق لازم گليركن؛ شيمدى بيڭلر تخريباتجىيه مقابل، رسالۀِ النور گبى بر تعميرجينڭ بو درجه مقاومتى و تأثيراتى پك خارقهدر. أگر بو ايكى متقابل قوّتلر بر سويهده اولسه ايدى، اونڭ تعميرنده معجزهوارى موفّقيت و فتوحات گورولهجكدى.
أزجمله:حياتِ إجتماعيهيى إداره ايدن أڭ مهم أساس اولان حرمت و مرحمت غايت صارصيلمش. بعض يرلرده غايت أليم و بيچاره إختيارلر و پدر و والدهلر حقّنده دهشتلى نتيجهلر ويرييور. جنابِ حقّه شكر كه؛ رسالۀِ النور بو مدهش تخريباته قارشى، گيرديگى يرلرده مقاومت ايدييور، تعمير ايدييور. سدِّ ذو القرنيْنڭ تخريبيله، يأجوج و مأجوجلرڭ دنيايى فساده ويرمهسى گبى؛ شريعتِ محمّديه (عصم) اولان سدِّ قرآنينڭ تزلزليله يأجوج و مأجوجدن داها مدهش اولارق أخلاقده و حياتده ظلمتلى بر آنارشيلك و ظلملى بر دينسزلك فساده و إفساده باشلايور.
رسالۀِ النورڭ شاكردلرى، بويله بر حادثهده معنوى مجاهدهلرى، إن شاء اللّٰه زمانِ صحابهدهكى گبى آز عملله، پك چوق بيوك ثواب و أعمالِ صالحهيه مدار اولور.
عزيز قارداشلرم! ايشته بويله بر زمانده، بو دهشتلى حادثاته قارشى، إخلاص قوّتندن صوڭره بزم أڭ بيوك قوّتمز؛ إشتراكِ أعمالِ اُخروى دستوريله بربريمزه قلملر ايله، هر برينڭ أعمالِ صالحه دفترينه حسنات يازديردقلرى گبى، لسانلريله هر برينڭ تقوا قلعهسنه و سپرينه قوّت و إمداد گوندرمكدر. و بِالخاصّه فورطنهلى تهاجمه هدف اولان بو فقير و عاجز قارداشڭزه، بو مبارك شهورِ ثلاثهده و أيّامِ مشهورهده يارديمنه قوشمق، سزڭ گبى قهرمان و وفادار و شفقتكارلرڭ شأنيدر. بتون روحمله بو إمدادِ معنوىيى سزدن رجا ايدييورم. و بن دخى، ايمان و صداقت شرطلريله، رسالۀِ النور طلبهلرينى بتون دعالريمه و معنوى قزانجلريمه، يگرمى درت ساعتده، إشتراكِ أعمالِ اُخرويه دستوريله، بعضًا يوز دفعهدن زياده رسالۀِ النور طلبهلرى عنوانيله حصّهدار ايدييورم.
سعيد النورسى
ق. ١٤٨
﴿بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ﴾
رسالۀِ نوردهكى شفقت، وجدان، حقيقت، حق، بزى سياستدن منع ايتمش. چونكه معصوملر بلايه دوشرلر، اونلره ظلم ايتمش اولورز. بعض ذاتلر بونڭ ايضاحنى ايستديلر. بن ده ديدم:
شيمديكى فورطنهلى عصرده غدّار مدنيتدن نشئت ايدن خودكاملق و عصبيتِ عنصريه و عمومى حربدن گلن إستبداداتِ عسكريه و ضلالتدن چيقان مرحمتسزلك جهتنده اويله بر أشدِّ ظلم و أشدِّ إستبدادات ميدان آلمش كه، أهلِ حق حقّنى قوّتِ مادّيه ايله مدافعه ايتسه، يا أشدِّ ظلم ايله، طرفگيرلك بهانهسيله چوق بيچارهلرى ياقهجق، او حالتده او ده أظلم اولاجق و مغلوب قالاجق. چونكه مذكور حسّياتله حركت و تعرّض ايدن إنسانلر، بر ايكى آدمڭ خطاسيله يگرمى اوتوز آدمى، عادى بهانهلرله وورور، پريشان ايدر.
أگر أهلِ حق، حق و عدالت يولنده يالڭز وورانى وورسه، اوتوز ضايعاته مقابل يالڭز برى قزانير، مغلوب وضعيتنده قالير.
أگر مقابلۀِ بِالمثل قاعدۀِ ظالمانهسيله، او أهلِ حق دخى بر ايكينڭ خطاسيله يگرمى اوتوز بيچارهلرى أزسهلر، او وقت حق نامنه دهشتلى بر حقسزلق ايدرلر.
ايشته قرآنڭ أمريله، غايت شدّتله و نفرتله سياستدن و إدارهيه قاريشمقدن قاچينديغمزڭ حقيقى حكمتى و سببى بودر. يوقسه بزده اويله بر حق قوّتى وار كه، حقّمزى تام و مكمّل مدافعه ايدهبيليردك.
هم مادام هر شى گچيجى و فانيدر و ئولوم ئولمييور و قبر قپوسى قپانمييور و زحمت ايسه رحمته قلب اولويور؛ ألبته بز، صبر و شكرله توكّل ايدوب سكوت ايدرز. زور ايله، إجبار ايله سكوتمزى بوزديرمق ايسه؛ إنصافه عدالته، غيرتِ وطنيهيه و حميتِ ملّيهيه بتون بتون ضددر، مخالفدر.
خلاصۀِ كلام: أهلِ حكومتڭ و أهلِ سياستڭ و أهلِ إدارهنڭ و إنضباطڭ و عدليه و ضابطهنڭ بزمله اوغراشهجق هيچ بر ايشلرى يوقدر. اولسه اولسه، دنياده هيچ بر حكومتڭ مدافعه ايدهمديگى و عقلى باشنده هيچ بر إنسانڭ خوشلانمديغى كفرِ مطلق و دهشتلى بر طاعونِ بشرى و مادّيونلقدن گلن زندقهنڭ تعصّبيله، بر قسم گيزلى زنديقلر شيطنتيله بعض رسمى مأمورلرى آلداتهرق اوهاملانديروب، عليهمزه سَوق ايتمك وار.
بز ده ديرز: دگل بويله بر قاچ وهّامى، بلكه دنيايى عليهمزه سَوق ايتسهلر، قرآنڭ قوّتيله، اللّٰهڭ عنايتيله قاچمايز. او إرتدادكار كفرِ مطلقه و او زندقهيه تسليمِ سلاح ايتمهيز!..
سعيد النورسى
ش. ٢٩٢
أوّلا: بز، ايمانى قورتارمق و قرآنه خدمت ايچون، مكّهده اولسهم ده بورايه گلمك لازمدى. چونكه أڭ زياده بوراده إحتياج وار. بيڭلر روحم اولسه، بيڭلر خستهلقلره مبتلا اولسهم و زحمتلر چكسهم، ينه بو ملّتڭ ايماننه و سعادتنه خدمت ايچون بوراده قالمغه قرآندن آلديغم درسله قرار ويردم و ويرمشز.
ثانيًا: بڭا قارشى حرمت يرينه حقارت گورمك نقطهسنى مكتوبڭزده بيان ايدييورسڭز. «مصرده، آمريقاده اولسه ايديڭز، تاريخلرده حرمتله ياد ايديلهجكديڭز.» ديرسڭز.
عزيز، دقّتلى قارداشم!
بز، إنسانلرڭ حرمت و إحترامندن و شخصمزه عائد حسنِ ظن و إكرام و تحسينلرندن مسلگمز إعتباريله جدًّا قاچييورز. خصوصًا عجيب بر رياكارلق اولان شهرتپرستلك و جاذبهدار بر خودفروشلق اولان تاريخلره شعشعهلى گچمك و إنسانلره ايى گورونمك ايسه، نورڭ بر أساسى و مسلگى اولان إخلاصه ضددر و منافيدر. اونى آرزولامق دگل، بِالعكس شخصمز إعتباريله اوندن اوركويورز.
يالڭز قرآنڭ فيضندن گلن و إعجازِ معنويسنڭ لمعاتى اولان و حقيقتلرينڭ تفسيرى بولونان و طلسملرينى آچان رسالۀِ نورڭ رواجنى و هركسڭ اوڭا إحتياجنى حسّ ايتمسنى و پك يوكسك قيمتنى هركس تقدير ايتمهسنى و اونڭ پك ظاهر معنوى كراماتنى و ايمان نقطهسنده زندقهنڭ بتون دينسزلكلرينى مغلوب ايتدكلرينى و ايدهجكلرينى بيلديرمك، گوسترمك ايستهيورز و اونى رحمتِ إلٰهيهدن بكلهيورز.
أم. ١٩٥
شو نفى زمانمده گورويورم كه: خودفروش و سياست باتاقلغنه دوشمش بعض إنسانلر، بڭا طرفگيرانه، رقيبانه بر نظرله باقييورلر. گويا بن ده اونلر گبى دنيا جريانلريله علاقهدارم.
هَىْ أفنديلر! بن ايمانڭ جريانندهيم. قارشيمده ايمانسزلق جريانى وار. باشقه جريانلرله علاقهم يوق. او آدملردن اجرت مقابلنده ايش گورنلر، بلكه كندينى بر درجه معذور گورويور. فقط اجرتسز، حميت نامنه بڭا قارشى طرفگيرانه، رقيبانه وضعيت آلمق و ايليشمك و أذيت ايتمك؛ غايت فنا بر خطادر. چونكه سابقًا إثبات ايديلديگى گبى، سياستِ دنيا ايله هيچ علاقهدار دگلم؛ يالڭز بتون وقتمى و حياتمى، حقائقِ ايمانيه و قرآنيهيه حصر و وقف ايتمشم. مادام بويلهدر، بڭا أذيت ويروب رقيبانه ايليشن آدم دوشونسون كه؛ او معاملهسى زندقه و ايمانسزلق نامنه ايمانه ايليشمك حكمنه گچر.
م. ٧١
﴿بِاسْمِهٖ سُبْحَانَهُ﴾
عزيز، صدّيق قارداشلرم!
غايت أهمّيتلى بر مسئلهيى (بوندن أوّل سزه إجمالًا بيان ايتديگم مسئلهيى) تكرار سزه سويلهمهمه قوّتلى، معنوى بر إخطار آلدم. شويله كه:
پرده آلتندهكى دشمنمز منافقلر، شيمدىيه قدر ياپدقلرى گبى، عدليهيى و سياست و إدارهيى ظاهرى دينسزلگه آلَت ايدوب، بزه هجوملرى عقيم قالديغى؛ و رسالۀِ نورڭ فتوحاتنه منفعتى اولان أسكى پلانلرينى بيراقوب، داها منافقانه و شيطانى ده حيرتده بيراقهجق بر پلان چويردكلرينه دائر بورالرده أمارهلرى گوروندى. او پلانلرڭ أڭ مهمّ بر أساسى؛ خاص، ثباتكار قارداشلريمزى صوغوتمق، فتور ويرمك، ممكن ايسه رسالۀِ نوردن وازگچيرمكدر.
بو نقطهده او قدر عجيب يالانلرى و دسيسهلرى إستعمال ايدييورلر كه، إسپارطه و حواليسى، گُل و نور فابريقهسنڭ قهرمان شاكردلرى گبى، چليك و دمير گبى بر ثبات و صداقت و متانت لازم كه طايانهبيلسين. بعض ده دوست صورتنده حلول ايدوب، قورقوتمق ممكنسه، حبّهيى قبّه ايدوب أوهام ويرييورلر. «امان، امان سعيده ياناشمايڭز! حكومت تعقيب ايدييور» دييه ضعيفلرى واز گچيرمگه چاليشييورلر. حتّى بعض گنج طلبهلره، هوساتلرينى تحريك ايچون، بعض گنج قيزلرى مسلّط ايدييورلر.
أم. ١٢٥
أوت، أگر أسكى حياتم گبى، عزّتِ علميهيى محافظه ايتمك ايچون هيچ بر حقارتى قبول ايتمهمك اولسيدى و وظيفۀِ حقيقيهسى، صِرف آخرت و ئولومڭ إعدامِ أبديسندن مسلمانلرى قورتارمق وظيفهسى اولماسيدى و بڭا ايليشنلر گبى صِرف دنيايه و منفى سياسته چاليشمق اولسيدى، اون منمن، اون شيخ سعيد حادثهسى گبى بر حادثهيه، او آنارشيلك حسابنه چاليشانلر سببيت ويرهجكلردى.
…
فقط جنابِ حقّه حدسز شكر اولسون كه؛ بنم گبى قبر قپوسنده، علاقهسز، دنيادن اوصانمش، حرمتدن، توجّهِ عامّهدن قاچمش و شان و شرف و خودفروشلق گبى رياكارلقلره هيچ بر مَيلى قالمامش بر وضعيتده ايكن، بونلرڭ بڭا قارشى قانونسز إهانتلرينڭ هيچ بر أهمّيتى قالمادى؛ جنابِ حقّه حواله ايدييورم.
أم. ٣١
هم قرآن بزى سياستدن شدّتله منع ايتمش. أوت رسالۀِ نورڭ وظيفهسى ايسه، حياتِ أبديهيى محو ايدن و حياتِ دنيويهيى ده دهشتلى بر زهره چويرن كفرِ مطلقه قارشى، ايمانى اولان حقيقتلرله غايت قطعى، أڭ متمرّد زنديق فيلسوفلرى دخى ايمانه گتيرن قوّتلى برهانلرله قرآنه خدمت ايتمكدر. اونڭ ايچون رسالۀ نورى هيچ بر شيئه آلَت ايدهمهيز.
أوّلا: قرآنڭ ألماس گبى حقيقتلرينى، أهلِ غفلت نظرنده بر پروپاغندۀ سياست توهّميله جام پارچهلرينه اينديرمهمك و او قيمتدار حقيقتلره إهانت ايتمهمكدر.
ثانيًا: رسالۀِ نورڭ أساس مسلگى اولان شفقت، حق و حقيقت و وجدان، بزلرى شدّتله سياستدن و إدارهيه ايليشمكدن منع ايتمش. چونكه طوقاته و بلايه مستحق و كفرِ مطلقه دوشمش بر ايكى دينسزه متعلّق يدى سكز چولوق چوجق، خسته، إختيار، معصوملر بولونور. مصيبت و بلا گلسه، او بيچارهلر دخى يانارلر. بونڭ ايچون، نتيجهنڭ ده حصولى مشكوك اولديغى حالده، سياست يوليله إداره و آسايشڭ ضررينه حياتِ إجتماعيهيه قاريشمقدن شدّتله منع ايديلميشز.
ش. ٣٤٩