خالق، مخلوقنى بيلمز مى و بيلمهمسنڭ إمكانى وار مى؟ اويله ايسه مخلوقندن نه ايچون بحث ايتمهسين، نه ايچون مخلوقيله قونوشماسين؟
ايكنجى مغالطه: اونلر «قرآنڭ اسلوبلرى و شيوهسى آلتنده بر إنسانڭ تمثالى گورونور» دييورلر. چونكه قرآنده بحث ايديلن عادى ايشلر و حقير شيلر، إنسانلرڭ آراسنده ياپيلان محاوره و قونوشمالر گبيدر. بو جاهل حريفلر بيلمزلر مى كه سويلهنيلن بر كلام، بر جهتدن متكلّمنه باقارسه بر قاچ جهتدن ده مخاطبنه باقار. چونكه مخاطبڭ أحوالنى نظره آلمق لازمدر كه، سويلهنيلن سوز او أحوالڭ إقتضاسى اوزرينه سويلنسين. بناءً عليه قرآنڭ مخاطبى بشردر. قرآنڭ مقصدى ده تفهيمدر. يعنى بشرڭ بيلمديگى شيلرى بيلديرمكدر. بوڭا بناءًدر كه، بلاغتڭ إقتضاسى اوزرينه قرآن بشرڭ حسّياتيله ممزوج اولان اُسلوبلرينى گيهر و شيوهسيله سويلر كه، بشرڭ فهمى سويلهنيلن سوزدن توحّش ايدوب ئوركمهسين. أوت يوكسك بر إنسان، بر چوجقله قونوشديغى زمان چوجقلرڭ شيوهسيله قونوشورسه، چوجغڭ ذهننى اوقشامش اولور. چوجغڭ فهمى، اونڭ چات پات سويلهديگى سوزلر ايله اُنسيت پيدا ايدر؛ سويلهدكلرينى ديڭلر و آڭلار. عكسى حالده او إنسان ايله او چوجق آراسنده بر معلومات آليش ويريشى اولاماز. اللّٰه ايله بشر آراسندهكى أخذ و إعطالر ده بويلهدر. أگر جنابِ حق بشره إعطا ايدهجگى معلوماتى بشرڭ ترازيسيله طارتوب ويرمزسه، بشر قطعيًا نه باقار و نه ده آلير. چونكه بشر آنجق آليشمش اولديغى ترازيسنڭ ديلندن آڭلار، بو فنّى ترازيلرڭ ديلندن آڭلاماز.
س - حقيقةً أشيانڭ حقارتى، خسّتى؛ قدرتڭ عظمتنه، كلامڭ نزاهت و نزاكتنه منافيدر؟
ج - بعض شيلرده ويا ايشلرده گورونن حقارت، چركينلك؛ أشيانڭ ملك جهتنه عائددر. يعنى طيش يوزينه ناظردر و بزم نظريمزده اويله گورونور. و بونڭ