صوڭره او مدّعى گيدر زمينڭ يوزينه سريلن گنيش خاليچهيه و زمينه گيديريلن غايت مزيَّن و منقّش گوملگه أسباب نامنه و طبيعت لسانيله و فلسفه ديليله دير كه: «سنده تصرّف ايدهبيليرم و سڭا مالكم ويا سنده حصّهم وار» دييه دعوا ايدر. او وقت او گوملك (حاشيه)، او خاليچه، حق و حقيقت نامنه، لسانِ حكمتله او مدّعىيه دير كه: «أگر سنهلر، قرنلر عددنجه يره گيديريلوب صوڭره إنتظام ايله چيقاريلوب گچمش زمانڭ ايپنه آصيلان و يڭيدن گلهجك زمانلرده گيديريلن و كمالِ إنتظامله قدر دائرهسنده پروغراملرى و بيچيملرى چيزيلن و تعيين اولونان و گلهجك زمانڭ شريدينه طاقيلان و إنتظاملى و حكمتلى، آيرى آيرى نقشلرى بولونان بتون گوملكلرى، خاليچهلرى طوقويهجق، ايجاد ايدهجك قدرت و صنعت سنده وارسه؛ هم خلقتِ أرضدن تا خرابِ أرضه قدر، بلكه أزلدن أبده قدر اولاشاجق، حكمتلى، قدرتلى ايكى معنوى ألڭ وارسه و بتون آتقيلرمدهكى بتون فردلرى ايجاد ايدهجك كمالِ إنتظام و حكمتله تعمير و تجديد ايدهجك سنده بر إقتدار و حكمت وارسه، هم بزم مودهلمز و بزى گيهن و بزى كندينه پچه و چارشاف ياپان كُرۀِ أرضى ألڭده طوتوب موجد اولابيليرسهڭ، بڭا ربوبيت دعوا ايت. يوقسه هايدى طيشارىيه! بو يرده ير بولامازسڭ. هم بزده اويله بر سكّۀِ وحدت و اويله بر طرّۀِ أحديت واردر كه، بتون كائنات قبضۀِ تصرّفنده اولميان و بتون أشيايى، بتون شئوناتيله بردن گورمهين و نهايتسز ايشلرى برابر ياپاميان و هر يرده حاضر و ناظر بولونميان و مكاندن منزّه اولميان و نهايتسز حكمت و علم و قدرته مالك اولميان، بزه صاحب اولاماز و مداخله ايدهمز.»
صوڭره او مدّعى گيدر. «بلكه كُرۀِ أرضى قانديروب اوراده بر ير بولورم» دير.
___
(حاشيه): فقط شو خاليچه هم حياتداردر، هم إنتظاملى بر إهتزازدهدر. هر وقت نقشلرى كمالِ حكمت و إنتظام ايله تبدّل ايدر. تا كه نسّاجنڭ مختلف جلوۀِ أسماسنى آيرى آيرى گوسترسين.