قديم دگل، يڭيدن اولويور. هر حالده أى ملحد! بو موجودى، مثلا بو حيوانى يا دييهجكسڭ كه، أسبابِ عالم اونى ايجاد ايدييور؛ يعنى أسبابڭ إجتماعنده او موجود وجود بولويور.. وياخود او كندى كندينه تشكّل ايدييور.. وياخود طبيعت مقتضاسى اولارق، طبيعتڭ تأثيريله وجوده گلييور.. وياخود بر قديرِ ذو الجلالڭ قدرتيله ايجاد ايديلير. مادام عقلاً بو درت يولدن باشقه يول يوقدر، أوّلكى اوچ يول محال، بطّال، ممتنع، غيرِ قابل اولدقلرى قطعى إثبات ايديلسه؛ بِالضروره و بِالبداهه دردنجى يول اولان طريقِ وحدانيت، شكسز شبههسز ثابت اولور.
امّا برنجى يول كه: أسبابِ عالمڭ إجتماعيله تشكيلِ أشيا و وجودِ مخلوقاتدر. پك چوق محالاتندن يالڭز اوچ دانهسنى ذكر ايدييورز.
برنجيسى: بر أجزاخانهده، غايت مختلف مادّهلرله طولو، يوزر قاوانوز شيشهلر بولونويور. او أدويهلردن،