سورۀِ يٰس، إخلاص، فاتحه، قُلْ يَا اَيُّهَا الْكَافِرُونَ، اِذَا زُلْزِلَتِ الْاَرْضُ گبى سائر فضيلتلرينه دائر روايت ايديلن سوره و آيتلرله موازنه ايديلهبيلير. مثلا: قرآنِ حكيمڭ اوچ يوز بيڭ آلتى يوز يگرمى حرفى اولديغندن، سورۀِ إخلاص بسمله ايله برابر آلتمش طوقوزدر. اوچ دفعه آلتمش طوقوز، ايكى يوز يدى حرفدر. ديمك سورۀِ إخلاصڭ هر بر حرفنڭ حسنهلرى، بيڭ بشيوزه ياقيندر. ايشته سورۀِ يٰسڭ حروفاتى حساب ايديلسه، قرآنِ حكيمڭ مجموعِ حروفاتنه نسبت ايديلسه و اون دفعه مضاعف اولماسى نظره آلينسه شويله بر نتيجه چيقار كه: يٰس شريفڭ هر بر حرفى تقريبًا بشيوزه ياقين ثوابى واردر. يعنى او قدر حسنه صاييلابيلير. ايشته بوڭا قياسًا باشقهلرينى دخى تطبيق ايتسهڭ، نه قدر لطيف و گوزل و طوغرى و مجازفهسز بر حقيقت اولديغنى آڭلارسڭ.
اوننجى أصل:
أكثر طائفۀِ مخلوقاتده اولديغى گبى أفعال و أعمالِ بشريهده بعض خارقه فردلر بولونور. او فردلر أگر اييلكده ايلرى گيتمشسه، او نوعلرڭ مدارِ فخرلريدر، يوقسه مدارِ شئآمتلريدر. هم گيزلهنيورلر. عادتا برر شخصِ معنوى، برر غايۀِ خيال حكمنه گچرلر. سائر فردلرڭ هر بريسى او اولمغه چاليشير و او اولمق إحتمالى وار. ديمك او مكمّل خارقه فرد ايسه؛ مطلق، مبهم بولونوب هر يرده بولونماسى ممكن. شو إبهام إعتباريله منطقجه قضيۀِ ممكنه صورتنده كلّيتنه حكم ايديلهبيلير. يعنى، هر بر عمل شويله بر نتيجه ويرهبيلمسى ممكندر.
مثلا، «كيم ايكى ركعت نمازى فلان وقتده قيلسه، بر حجّ قدردر.» ايشته ايكى ركعت نماز بعض وقتده بر حجّه مقابل گلديگى حقيقتدر. هر بر ايكى ركعت نمازده بو معنا كلّيت ايله ممكندر. ديمك شو نوعدهكى روايتلر، وقوعى بِالفعل دائمى و كلّى دگل. زيرا قبولڭ مادام شرطلرى واردر، كلّيت و دائميلكدن چيقار. بلكه يا بِالفعل موقّتدر، مطلقدر وياخود ممكنهدر، كلّيهدر. ديمك شو نوع