قارداشڭ موازنۀِ حالنده دينلديگى گبى؛ ناصل بر آدم، گوزل بر باغچهده، گوزل بر ضيافتده، گوزل أحبابلر ايچنده، نزاهتلى، طاتلى، ناموسلى، خوش، مشروع بر لذّت و أگلنجهيه قناعت ايتمهيوب، غيرِ مشروع و ملوّث بر لذّت ايچون چركين و نجس بر شرابى ايچسه، سرخوش اولوب كندينى قيش اورتهسنده، پيس بر يرده و حتّى جاناوارلر ايچنده تخيّل ايتسه، تيترهيوب باغيروب چاغيرسه ناصل مرحمته لايق دگل. چونكه أهلِ ناموس و مبارك آرقداشلرينى جاناوار تصوّر ايدر، اونلره قارشى حقارت ايدر. هم ضيافتدهكى لذيذ طعاملرى و تميز قابلرى ملوّث، پيس طاشلر تصوّر ايدر، قيرمغه باشلار. هم مجلسده محترم كتابلرى و معنيدار مكتوبلرى معناسز و عادى نقشلر تصوّر ايدر، ييرتهرق آياق آلتنه آتار و هكذا... بويله بر شخص، ناصل مرحمته مستحق دگل، بلكه طوقاده مستحقدر.
اويله ده: سوءِ إختيارندن نشئت ايدن كفر سرخوشلغيله و ضلالت ديوانهلگيله صانعِ حكيمڭ شو مسافرخانۀِ دنياسنى، تصادف و طبيعت اويونجغى اولديغنى توهّم ايدوب و جلوۀِ أسماءِ إلٰهيهيى تازهلنديرن مصنوعاتڭ، زمانڭ گچمهسيله وظيفهلرينڭ بيتديگندن عالمِ غيبه گچمهلرينى، عدم ايله إعدام تصوّر ايدهرك و تسبيحات صدالرينى، زوال و فراقِ أبدى واويلاسى اولدقلرينى تخيّل ايتديگندن و مكتوباتِ صمدانيه اولان شو موجودات صحيفهلرينى، معناسز، قارمهقاريشق تصوّر ايتديگندن و عالمِ رحمته يول آچان قبر قپوسنى ظلماتِ عدم آغزى تصوّر ايتديگندن و أجلى، حقيقى أحبابلره وصال دعوتى اولديغى حالده، بتون أحبابلردن فراق نوبتى تصوّر ايتديگندن؛ هم كندينى دهشتلى بر عذابِ أليمده بيراقييور، هم موجوداتى، هم جنابِ حقّڭ أسماسنى، هم مكتوباتنى إنكار و تزييف و تحقير ايتديگندن، مرحمته و شفقته لايق اولماديغى گبى، شدّتلى بر عذابه ده مستحقدر. هيچ بر جهتده مرحمته لايق دگلدر.