İçeriğe atla
سوزلر
اون بشنجى سوز · Sayfa 235

إلٰهى ايله اورايه گيدرلر. مادام خفّت و لطافت بولانلر اورايه گيدرلر. ألبته جسدِ مثالى گيه‌ن و أرواح گبى خفيف و لطيف بر قسم سكنۀِ أرض و هوا، سمايه گيده‌بيليرلر.

اوچنجى باصامق: سمانڭ سكوت و سكونتى و إنتظام و إطّرادى و وسعت و نورانيتى گوسترر كه: سكنه‌سى، زمينڭ سكنه‌سى گبى دگللر؛ بلكه بتون أهاليسى مطيعدرلر. نه أمر اولونسه اونى ايشلرلر. مزاحمه و مناقشه‌يى ايجاب ايده‌جك بر سبب يوقدر. زيرا مملكت گنيش، فطرتلرى صافى، كنديلرى معصوم، مقاملرى ثابتدر. أوت زمينده أضداد إجتماع ايتمش، أشرار أخياره قاريشمش، ايچلرنده مناقشات باشلامش؛ او سببدن إختلافات و إضطرابات دوشمش و اوندن إمتحانات و مسابقات تكليف ايديلمش و اوندن ترقّيات و تدنّيات چيقمش. شو حقيقتڭ حكمتى شودر كه:

بشر، شجرۀِ خلقتڭ أڭ صوڭ جزئى اولان ميوه‌سيدر. معلومدر كه، بر شيئڭ ثمره‌سى أڭ اوزاق، أڭ جمعيتلى، أڭ نازك، أڭ أهمّيتلى جزئيدر. ايشته بونڭ ايچون ثمرۀِ عالم اولان إنسان أڭ جامع، أڭ بديع، أڭ عاجز، أڭ ضعيف و أڭ لطيف بر معجزۀِ قدرت اولديغندن، بشيگى و مسكنى اولان زمين، آسمانه نسبةً مادّةً كوچكلگيله و حقارتيله برابر معنًا و صنعةً بتون كائناتڭ قلبى، مركزى، بتون معجزاتِ صنعتڭ مشهرى، سرگيسى و بتون تجلّياتِ أسماسنڭ مظهرى، نقطۀِ محراقيه‌سى و نهايتسز فعاليتِ ربّانيه‌نڭ محشرى و معكسى و حدسز خلاّقيتِ إلٰهيه‌نڭ، خصوصًا نباتات و حيواناتڭ كثرتلى أنواعِ صغيره‌سنده، جوّادانه ايجادڭ مدار و چارشيسى؛ و پك گنيش آخرت عالملرنده‌كى مصنوعاتڭ كوچك مقياسده نمونه‌گاهى و منسوجاتِ أبديه‌نڭ سرعتله ايشله‌ين تزگاهى و مناظرِ سرمديه‌نڭ سرعتله دگيشن تقليدگاهى و بساتينِ دائمه‌نڭ تخمجقلرينه سرعتله سنبلله‌نن طار و