أثرِ حكمت اولديغى، برنجى مكتوبده گوستريلمشدر. أوت ناصل زمين يوزندهكى مصنوعات و ذىحياتلر و حياتدار زمين يوزى، بر صانعِ حكيمڭ وجوبِ وجودينه و وحدانيتنه شهادت ايدييورلر. اويله ده: او ذىحياتلر ئولوملريله بر حىِّ باقينڭ سرمديتنه و واحديتنه شهادت ايدييورلر. يگرمى ايكنجى سوزده؛ موت، غايت قوّتلى بر برهانِ وحدت و بر حجّتِ سرمديت اولديغى إثبات و ايضاح ايديلديگندن، شو بحثى او سوزه حواله ايدوب يالڭز مهمّ بر نكتهسنى بيان ايدهجگز. شويله كه:
ناصل ذىحياتلر، وجودلرى ايله بر واجب الوجودڭ وجودينه دلالت ايدييورلر. اويله ده: او ذىحياتلر، ئولوملريله بر حىِّ باقينڭ سرمديتنه واحديتنه شهادت ايدييورلر. مثلا يالڭز بر تك ذىحيات اولان زمين يوزى، إنتظاماتيله، أحواليله صانعى گوسترديگى گبى، ئولديگى وقت يعنى قيش، بياض كفنى ايله ئولمش او زمين يوزينى قپامسى ايله نظرِ بشرى اوندن چويرييور.